Turniej Dudziarzy

Wielkopolski Turniej Dudziarzy to impreza, która na stałe wrosła w kalendarz wydarzeń kulturalnych regionu Wielkopolski. W tym roku już po raz 50-ty ocala od zapomnienia niezwykłe piękno dudziarskiej muzyki i niesie za sobą wartości, wyróżniające Wielkopolskę w gronie kultur innych regionów oraz narodów nie tylko europejskich ale i światowych.

Pierwszy Turniej Dudziarzy Wielkopolskich odbył się w 1970 roku w Gołębinie Starym (dziś Stary Gołębin), w Gminie Czempiń. Ideą, jaka wówczas przyświecała organizatorom, była praca na rzecz ocalenia dudziarskiej spuścizny i zachowania zwartego, tradycyjnego dudziarskiego środowiska. Z biegiem lat Turniej Dudziarzy Wielkopolskich doczekał się też swoich atrybutów. Z okazji X Turnieju, w Starym Gołębinie odsłonięto pierwszy pomnik poświęcony kapeli dudziarskiej. Były to dwie monumentalne – blisko trzymetrowej wysokości – figury przedstawiające postacie dudziarza i skrzypka. Kolejnym interesującym wydarzeniem związanym z Turniejem stała się Msza Święta w intencji Dudziarskiej Braci którą, po raz pierwszy, na okoliczność XXIV edycji imprezy, celebrowano w zabytkowym, drewnianym kościele parafialnym w Starym Gołębinie. Od tamtej też pory, ,,dudziarskie msze święte’’, weszły do programowego kanonu kolejnych Turniejów. Z czasem ukształtowała się również sama forma tego dudziarskiego święta, która przetrwała do dnia dzisiejszego: ogrywanie pomnika dudziarza i skrzypka, korowód do kościoła wśród zabudowań wiejskich i oczywiście uroczysta msza, uświetniona muzyką dudziarską, a po niej już tradycyjny turniej.

W tegorocznej jubileuszowej 50 edycji Turnieju udział wzięli: Marcin Żarnecki z Nowego Targu – prezentujący dudy i fujary pasterskie, Kapela Dudziarska „Koźlary”, kapela Domu Kultury w Stęszewie, Kapela „Swojacy” z Moszczanki, Kapela Koźlarska PSM Zbąszyń, Kapela Dudziarska  „Manugi” z Bukówca Górnego, Kapela Dudziarska ,,Sokoły" z Kościana, Kapela Dudziarska Regionalnego Zespołu Chojnioki z Chojna, Kapela CK Zamek z Poznania, Kapela dudziarska SZOK Szamotuły oraz Kuźnia Tradycji Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu.

Kuźnia Tradycji, która powstała w Zespole Folklorystycznym „Wielkopolanie” w styczniu 2019 roku z zamiłowania do kultury ludowej Wielkopolski, zaprezentowała umiejętności trzech uczniów: Pawła Zawadzkiego i Piotra Góreckiego, którzy to osiągnęli znaczące sukcesy:

Fryderyk Jankowski – III miejsce w kategorii sierszenki
Wojciech Ozóg – wyróżnienie w kategorii sierszenek
Jagoda Pawlak - nagroda w konkursie mistrz (Piotr Górecki) - uczeń, oraz przyjęcie do braci dudziarskiej.

Należy dodać, że uczniowie grali na instrumentach wykonanych przez autentycznych twórców ludowych.

Nauczyciele działający w Kuźni Tradycji: Paweł Zawadzki (skrzypce podwiązane) i Piotr Górecki (dudy) rywalizowali podczas Turnieju w kategorii kapel tradycyjnych zajmując II miejsce.    

Tradycje dudziarskie, które w 2018 roku zostały wpisane na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego tworzą wspólnotę skupioną wokół wspomnianego już elementu kultury tradycyjnej. Wśród nich wyróżnić należy zarówno indywidualnych muzyków (dudziarzy, koźlarzy, skrzypków, klarnecistów i śpiewaków), jak i członków kapel i zespołów regionalnych, przedstawicieli stowarzyszeń oraz instytucji kultury działających aktywnie w zakresie popularyzacji i animacji wspomnianych tradycji muzycznych. To właśnie dzięki nim kultura instrumentalna Wielkopolski trwa, a spoglądając na zaangażowanie dzieci i młodzieży, można z pewnością uznać, że trwać będzie nadal.